{"id":1341,"date":"2026-03-23T17:53:12","date_gmt":"2026-03-23T17:53:12","guid":{"rendered":"https:\/\/1975mag.com\/?p=1341"},"modified":"2026-03-29T20:38:49","modified_gmt":"2026-03-29T20:38:49","slug":"tu-quoc-han-30-thang-tu-toi-su-mang-chan-chinh-cua-nguoi-viet-tu-te","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/tu-quoc-han-30-thang-tu-toi-su-mang-chan-chinh-cua-nguoi-viet-tu-te\/","title":{"rendered":"T\u1eeb Qu\u1ed1c H\u1eadn 30 Th\u00e1ng T\u01b0 T\u1edbi S\u1ee9 M\u1ea1ng Ch\u00e2n Ch\u00ednh  C\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 hi\u1ec7u \u1ee9ng \u201cNg\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d N\u0103m 1975 t\u1edbi nay, sau 50 n\u0103m r\u00f2ng r\u00e3, v\u1eabn bao h\u00e0m nhi\u1ec1u ng\u1ed9 nh\u1eadn c\u1ea7n s\u1eeda sai v\u00e0 \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng l\u1ea1i<\/em><\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1347\" src=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LNDPicture1-300x199.jpg\" alt=\"\" width=\"992\" height=\"658\" srcset=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LNDPicture1-300x199.jpg 300w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LNDPicture1-18x12.jpg 18w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LNDPicture1.jpg 430w\" sizes=\"auto, (max-width: 992px) 100vw, 992px\" \/><\/p>\n<h3><strong>I. <\/strong><strong>Nh\u1eefng Ng\u1ed9 Nh\u1eadn C\u0103n B\u1ea3n V\u1ec1 Hi\u1ec7n T\u01b0\u1ee3ng \u201cNg\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d:<\/strong><\/h3>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft, ng\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0 n\u0103m 1975 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u00e0y vui c\u1ee7a to\u00e0n d\u00e2n Vi\u1ec7t, d\u00f9 \u00f4ng V\u00f5 V\u0103n Ki\u1ec7t c\u00f3 nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh \u201c\u2026ng\u00e0y 30 th\u00e1ng 4, c\u00f3 h\u00e0ng tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi vui, m\u00e0 c\u0169ng c\u00f3 h\u00e0ng tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi bu\u1ed3n\u201d; d\u00f9 trong bu\u1ed5i l\u1ec5 ti\u1ebfp thu S\u00e0i G\u00f2n, T\u01b0\u1edbng Tr\u1ea7n V\u0103n Tr\u00e0, Ch\u1ee7 t\u1ecbch \u1ee6y ban Qu\u00e2n qu\u1ea3n, \u0111\u00e3 ph\u00e1t bi\u1ec3u m\u1ed9t c\u00e1ch b\u00e2ng qu\u01a1 tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t T\u1ed5ng Th\u1ed1ng ch\u1edbp nho\u00e1ng D\u01b0\u01a1ng V\u0103n Minh: \u201cTrong cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u l\u00e2u d\u00e0i n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 ai l\u00e0 k\u1ebb th\u1eafng, ai l\u00e0 k\u1ebb b\u1ea1i. To\u00e0n qu\u00e2n v\u00e0 to\u00e0n d\u00e2n Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi chi\u1ebfn th\u1eafng\u2026\u201d; d\u00f9 c\u1ea3 \u0110\u1ea1i t\u01b0\u1edbng V\u00f5 Nguy\u00ean Gi\u00e1p l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean g\u1eb7p b\u1ea1i t\u01b0\u1edbng Nguy\u1ec5n H\u1eefu C\u00f3 c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u1ea7m tay m\u00e0 n\u00f3i: \u201cCh\u00e0o mi, ta v\u1edbi mi l\u00fac tr\u01b0\u1edbc hai \u0111\u1ee9a hai chi\u1ebfn tuy\u1ebfn nh\u01b0ng nay ta \u0111\u00e3 l\u00e0 hai anh em\u201d.[1]<\/p>\n<p><strong>1. L\u1ecbch S\u1eed \u0110\u00e3 Cho Th\u1ea5y R\u00f5 Th\u1ef1c Tr\u1ea1ng \u201cNg\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d: To\u00e0n Qu\u00e2n V\u00e0 To\u00e0n D\u00e2n Vi\u1ec7t Nam Kh\u00f4ng H\u1ec1 Chi\u1ebfn Th\u1eafng<\/strong><\/p>\n<p>Ch\u1ec9 v\u00e0i ng\u00e0y, v\u00e0i th\u00e1ng sau \u201cng\u00e0y gi\u1ea3i ph\u00f3ng\u201d [sic], \u0111\u00e3 ph\u00e1t \u0111\u1ed9ng m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng \u201c\u0111\u1ed5i \u0111\u1eddi\u201d kh\u1ed1n kh\u1ed5, kh\u1ed1n n\u1ea1n nh\u1ea5t cho \u201cto\u00e0n qu\u00e2n v\u00e0 to\u00e0n d\u00e2n\u201d mi\u1ec1n Nam trong d\u00f2ng l\u1ecbch s\u1eed hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i. \u201cAnh Em\u201d, \u201cto\u00e0n qu\u00e2n v\u00e0 to\u00e0n d\u00e2n Vi\u1ec7t Nam\u201d ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng x\u1ea3o ng\u00f4n, d\u1ed1i tr\u00e1, \u201cn\u00f3i-d\u1ed1i-nh\u01b0-v\u1eb9m\u201d.<u>[2]<\/u><\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean, \u0111\u1ed1i v\u1edbi k\u1ebb b\u00ean kia chi\u1ebfn tuy\u1ebfn, khi l\u00e0 th\u00e0nh ph\u1ea7n thua tr\u1eadn, k\u1ebb th\u1eafng ch\u1ec9 c\u1ea7n g\u1ecdi h\u1ecd l\u00e0 \u201cng\u1ee5y\u201d, l\u00e0 t\u1ed9i ph\u1ea1m l\u00fd t\u01b0\u1edfng, h\u1ecd s\u1ebd b\u1ecb v\u01a1 v\u00e9t c\u1ee7a c\u1ea3i, c\u01b0\u1edbp \u0111o\u1ea1t nh\u00e0 c\u1eeda, \u0111\u00e1nh t\u01b0 s\u1ea3n, r\u1ed3i t\u1eebng \u0111\u1ee3t, t\u1eebng \u0111\u1ee3t \u0111i \u201cc\u1ea3i t\u1ea1o\u201d, ngh\u0129a l\u00e0 \u201c\u0111\u01b0\u1ee3c\u201d c\u1ea3i hu\u1ea5n t\u00f9 \u0111\u00e0y, \u201c\u0111\u01b0\u1ee3c\u201d tra t\u1ea5n, h\u00e0nh h\u1ea1 ch\u1ee5c n\u0103m n\u00e0y sang ch\u1ee5c n\u0103m kh\u00e1c, li\u00ean ti\u1ebfp, theo khu\u00f4n kh\u1ed5 Gulag C\u1ed9ng S\u1ea3n Qu\u1ed1c T\u1ebf.<u>[3]<\/u>\u00a0 CSVN t\u01b0\u1edbc \u0111o\u1ea1t nh\u00e2n ph\u1ea9m, t\u00e0i s\u1ea3n v\u00e0 s\u1ee9c s\u1ed1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n th\u1ea5t th\u1ebf m\u1ed9t c\u00e1ch t\u00e0n nh\u1eabn, d\u00e3 man.\u00a0 H\u1ecd \u0111\u1ed9c \u00e1c, kh\u1ed1n n\u1ea1n h\u01a1n l\u0169 m\u1eadt th\u00e1m th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p \u0111\u1ed1i v\u1edbi d\u00e2n b\u1ea3n x\u1ee9, th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba.\u00a0 Ch\u1ec9 v\u00ec CSVN m\u1eb7c c\u1ea3m b\u1ea5t t\u00e0i v\u00e0 tham lam \u0111\u00e3 t\u00ecm m\u1ecdi c\u00e1ch c\u1ee7ng c\u1ed1 v\u1ecb th\u1ebf \u0111\u1ed9c \u0111\u1ea3ng, \u0111\u1ed9c t\u00f4n, \u0111\u1ec3 ngo\u00e0i h\u1ecd ra kh\u00f4ng c\u00f2n ai \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n qu\u1ea3n tr\u1ecb \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc, d\u00f9 sau h\u1ecd l\u00e0 ph\u00e1 s\u1ea3n, l\u00e0 t\u1ef1 h\u1ee7y.<\/p>\n<p>K\u1ec3 c\u1ea3 c\u00e1i g\u1ecdi l\u00e0 M\u1eb7t Tr\u1eadn D\u00e2n T\u1ed9c Gi\u1ea3i Ph\u00f3ng Mi\u1ec1n Nam Vi\u1ec7t Nam th\u00e0nh l\u1eadp t\u1eeb n\u0103m 1960, d\u01b0\u1edbi h\u00ecnh th\u1ee9c m\u1ed9t \u201cL\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng Vi\u1ec7t C\u1ed9ng Mi\u1ec1n Nam\u201d tr\u00e1 h\u00ecnh c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 \u201cchi\u1ebfn th\u1eafng\u201d.\u00a0 H\u1ecd b\u1ecb \u201cth\u1ea5t s\u1ee7ng\u201d, c\u00e1c l\u00e3nh t\u1ee5 c\u1ee7a \u201cM\u1eb7t Tr\u1eadn\u201d c\u0169ng b\u1ecb th\u1ee7 ti\u00eau, ho\u1eb7c \u0111i \u201cc\u1ea3i t\u1ea1o\u201d nh\u01b0 k\u1ebb th\u00f9 ph\u1ea3n \u0111\u1ed9ng.\u00a0 \u0110\u1ed3ng ch\u00ed h\u00f4m tr\u01b0\u1edbc, k\u1ebb th\u00f9 h\u00f4m sau.<\/p>\n<p>K\u1ec3 c\u1ea3 \u201c\u0111\u1ed3ng b\u00e0o\u201d c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 \u201cchi\u1ebfn th\u1eafng\u201d. \u0110i\u1ec3n h\u00ecnh l\u00e0 \u0111\u1ed3ng b\u00e0o \u0111\u00f3i kh\u1ed5 Mi\u1ec1n B\u1eafc t\u1eeb 1954 t\u1edbi 1975, d\u00f9 \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u00ean truy\u1ec1n tung h\u00f4 l\u00e0 \u201cd\u00e2n l\u00e0m ch\u1ee7\u201d, b\u1ea5t c\u1ee9 l\u00fac n\u00e0o \u201ch\u1ecd\u201d c\u0169ng s\u1ed1ng tr\u00ean \u0111e d\u01b0\u1edbi b\u00faa v\u00e0 d\u01b0\u1edbi l\u01b0\u1ee1i li\u1ec1m s\u00e1t c\u1ed5.\u00a0 K\u1ec3 c\u1ea3 g\u1ea7n 90 tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n h\u00f4m nay c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 \u201cchi\u1ebfn th\u1eafng\u201d.\u00a0 C\u0169ng nh\u01b0 \u00f4ng cha h\u1ecd tr\u01b0\u1edbc kia, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t ng\u00e0y nay v\u1eabn l\u00e0 th\u1ee9 d\u00e2n oan, ti\u1ebfp t\u1ee5c b\u1ecb c\u01b0\u1edbp b\u00f3c, th\u1ed5 ph\u1ec9, s\u00e1ch nhi\u1ec5u, h\u00e0nh h\u1ea1 b\u1edfi l\u0169 \u0111\u1ea3ng phi\u1ec7t \u0111\u1ed9i l\u1ed1t mafia\/t\u00e0i phi\u1ec7t \u0111\u1ecf, \u00e1c v\u1edbi d\u00e2n, h\u00e8n v\u1edbi gi\u1eb7c-l\u1ea1. Nh\u1ea5t l\u00e0 khi CSVN h\u1ea1 m\u00ecnh \u0111\u1ec3 H\u00e1n C\u1ed9ng t\u00f9y ti\u1ec7n l\u1ea5n \u0111\u1ea5t, chi\u1ebfm \u0111\u1ea3o, c\u1eaft r\u1eebng; t\u00f9y ti\u1ec7n ph\u00f3ng u\u1ebf g\u00e2y \u00f4 nhi\u1ec5m T\u00e2y Nguy\u00ean, s\u00f4ng ng\u00f2i; t\u00f9y ti\u1ec7n ph\u00e1 ho\u1ea1i sinh l\u1ef1c d\u00e2n ngh\u00e8o b\u1eb1ng \u0111\u1ee7 lo\u1ea1i th\u1ef1c ph\u1ea9m ch\u1ebf bi\u1ebfn \u0111\u1ed9c h\u1ea1i, r\u1ebb ti\u1ec1n.<\/p>\n<p>K\u1ec3 c\u1ea3 gi\u1edbi tr\u00ed th\u1ee9c c\u1ed9ng s\u1ea3n c\u0169ng kh\u00f4ng h\u1ec1 \u201cchi\u1ebfn th\u1eafng\u201d. Tr\u01b0\u1edbc kia, t\u1ef1 coi l\u00e0 \u201ch\u00e8n\u201d n\u00ean kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdng d\u1ee5ng b\u1eb1ng \u201cc\u1ee5c ph\u00e2n\u201d[sic] b\u1edfi \u0111\u00e1m l\u00e3nh t\u1ee5 CSVN, l\u0169 l\u01b0\u1ee3t \u0103n ph\u1ea3i \u0111\u0169a Mao.<u>[4]<\/u> Ng\u00e0y nay k\u1ebb s\u0129 d\u00f9 \u201c\u0111\u1ed5i \u0111\u1eddi\u201d v\u1eabn m\u1ea5t gi\u00e1 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 \u201cphi th\u01b0\u1eddng\u201d; b\u1ea5t c\u1ee9 l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb gh\u00e9p \u0111\u1ee7 th\u1ee9 t\u1ed9i, t\u1eeb ph\u1ea3n \u0111\u1ed9ng, ph\u1ea3n \u0111\u1ea3ng, t\u1edbi ph\u1ea3n qu\u1ed1c.\u00a0 Nh\u00e0 c\u1ea7m quy\u1ec1n H\u00e0 N\u1ed9i th\u1eeba th\u1eafng x\u00f4ng l\u00ean \u0111em c\u00f4ng an v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i \u0111en th\u1eb3ng tay h\u00e0nh h\u1ea1, ph\u00e1 ph\u00e1ch, \u0111\u1ed5 ph\u00e2n ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o n\u01a1i tr\u00fa ng\u1ee5 c\u00e1c \u201c\u0111\u1ed3ng ch\u00ed\u201d ly khai nh\u01b0 Ho\u00e0ng Minh Ch\u00ednh, Nguy\u1ec5n Khoa \u0110i\u1ec1m; n\u01a1i tr\u00fa ng\u1ee5 c\u00e1c c\u00e1c nh\u00e0 d\u00e2n ch\u1ee7, c\u00e1c nh\u00e0 tu h\u00e0nh \u201cph\u1ea3n \u0111\u1ed9ng\u201d v\u00ec kh\u00f4ng ch\u1ecbu \u0111\u1ed5i \u0111\u1eddi th\u00e0nh \u201ccha-qu\u1ed1c-doanh\u201d, th\u00e0nh \u201cs\u01b0-qu\u1ed1c-doanh\u201d.\u00a0 G\u1ea7n \u0111\u00e2y, h\u1ecd c\u0169ng \u201cx\u1eed l\u00fd\u201d nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi th\u00e0nh ph\u1ea7n b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn, nh\u01b0 gia \u0111\u00ecnh nh\u00e0 v\u0103n Hu\u1ef3nh Ng\u1ecdc Tu\u1ea5n, Hu\u1ef3nh Th\u1ee5c Vy.<\/p>\n<p><strong>2. \u0110\u00edch Th\u1ef1c Ng\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d N\u0103m 1975 L\u00e0 \u201cNg\u00e0y-Qu\u1ed1cH\u1eadn\u201d Cho To\u00e0n D\u00e2n Vi\u1ec7t; C\u00f2n CSVN L\u00e0 K\u1ebb \u201cThua Cu\u1ed9c\u201d:<\/strong><\/p>\n<p>Th\u1eadt v\u1eady, ng\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0 n\u0103m 1975 kh\u00f4ng x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e0nh t\u00edch v\u1ebb vang cho CSVN \u0111\u1ec3 h\u1ecd t\u1ef1 x\u00e9t l\u00e0 \u201cB\u00ean Th\u1eafng Cu\u1ed9c\u201d.\u00a0 Tr\u00e1i l\u1ea1i, ng\u00e0y \u0111\u00f3 ch\u1ec9 \u0111\u00e1ng nh\u1edb l\u00e0 ng\u00e0y chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t S\u00e0i G\u00f2n c\u1ee7a \u201cB\u00ean Th\u1eafng Tr\u1eadn\u201d, nh\u1edd v\u00e0o s\u00fang \u0111\u1ea1n v\u00e0 qu\u00e2n nhu Trung C\u1ed9ng cho vay v\u1edbi l\u00e3i c\u1eaft c\u1ed5, trong khi b\u00ean thua tr\u1eadn l\u00e0 VNCH l\u1ea1i b\u1ecb \u0111\u1ed5ng minh Hoa K\u1ef3 trong chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c \u201cbe b\u1edd\u201d<u>[5<\/u>] b\u1ecf r\u01a1i c\u00e1i m\u1ed9t v\u00ec quy\u1ec1n l\u1ee3i qu\u1ed1c gia h\u1ecd, l\u00fac \u0111\u00f3 \u0111\u1ed5i h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ea7u c\u01a1 v\u00e0o th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng s\u1ea3n xu\u1ea5t r\u1ebb, \u201c<em>made in China<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Nay sau 40 n\u0103m nh\u00ec nh\u1eb1ng l\u1ed7 h\u01a1n l\u1eddi, Hoa K\u1ef3 \u0111\u00e3 th\u1ea5y \u201ch\u1ed1 to\u201d v\u00e0 \u0111\u01b0\u01a1ng t\u00ecm \u0111\u01b0\u1eddng th\u00e1o lui.\u00a0 Tr\u01b0\u1edbc sau v\u1eabn l\u00e0 m\u1ed9t: quy\u1ec1n l\u1ee3i qu\u1ed1c gia Hoa K\u1ef3 tr\u00ean h\u1ebft.\u00a0 \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ec7nh l\u1ec7nh b\u1ea5t di b\u1ea5t d\u1ecbch c\u1ee7a con bu\u00f4n v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kinh doanh.\u00a0 Ch\u1ec9 kh\u00e1c m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u, Hoa K\u1ef3 l\u00e0 th\u01b0\u01a1ng gia kh\u00e1 ch\u00e2n ch\u00ednh, v\u00ec c\u00f2n bi\u1ebft s\u1ee3 lu\u1eadt ph\u00e1p v\u00e0 bi\u1ebft k\u1ebft sinh v\u1edbi lu\u00e2n l\u00fd ch\u00e2n ch\u00ednh [<em>corporate integrity<\/em>] trong khi T\u00e0u C\u1ed9ng [kh\u00e1c v\u1edbi T\u00e0u Singapore, T\u00e0u H\u1ed3ng K\u00f4ng] l\u1ea1i l\u00e0 th\u1ee9 \u201cgian th\u01b0\u01a1ng made in China\u201d th\u1ee9 t\u1ea3-p\u00edn-l\u00f9, thi \u0111ua v\u0103ng m\u1ea1ng, ch\u1ebft s\u1ed1ng m\u1eb7c b\u00e2y.<\/p>\n<p>V\u1eady, th\u00e0nh ng\u1eef \u201cTh\u1eafng Cu\u1ed9c\u201d c\u1ee7a CSVN ng\u00e0y S\u00e0i G\u00f2n th\u1ea5t th\u1ee7 kh\u00f4ng nh\u1eefng ng\u1ea1o m\u1ea1n, t\u1ef1 m\u00e3n, m\u00e0 c\u00f2n vang v\u1ecdng m\u1ed9t h\u1eadu \u00fd man khai, l\u1eeba \u0111\u1ea3o, v\u00e0 t\u1ef1 l\u1eeba \u0111\u1ea3o, theo \u0111\u00fang truy\u1ec1n th\u1ed1ng ho\u1ea3 m\u00f9 c\u1ed9ng s\u1ea3n qu\u1ed1c t\u1ebf.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-1342\" src=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture2-300x131.jpg\" alt=\"\" width=\"994\" height=\"434\" srcset=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture2-300x131.jpg 300w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture2-768x336.jpg 768w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture2-18x8.jpg 18w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture2.jpg 889w\" sizes=\"auto, (max-width: 994px) 100vw, 994px\" \/><\/p>\n<p>C\u00f3 l\u1ebd nh\u00e0 b\u00e1o Huy \u0110\u1ee9c c\u0169ng th\u1ea5y r\u00f5 nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean d\u00f9 c\u00f3 khai sinh cu\u1ed1n s\u00e1ch song t\u1eadp trong n\u0103m 2012 &amp; 2013 v\u1edbi c\u00e1i t\u00ean ti\u1ec1n ch\u1ebf l\u00e0 <em>B\u00ean Th\u1eafng Cu\u1ed9c<\/em>,<u>[6]<\/u> \u00f4ng \u0111\u00e3 v\u1ed9i v\u00e0ng c\u1ea3nh c\u00e1o ngay trong l\u1eddi gi\u1edbi thi\u1ec7u s\u00e1ch, nh\u01b0 \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh m\u1ed9t s\u1ef1 l\u1ea7m l\u1eabn l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc:<\/p>\n<p><em>\u201cCu\u1ed1n s\u00e1ch b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb ng\u00e0y 30-4-1975, ng\u00e0y nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tin l\u00e0 mi\u1ec1n B\u1eafc \u0111\u00e3 gi\u1ea3i ph\u00f3ng mi\u1ec1n Nam. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi th\u1eadn tr\u1ecdng nh\u00ecn l\u1ea1i su\u1ed1t h\u01a1n ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m, gi\u1eadt m\u00ecnh v\u1edbi c\u1ea3m gi\u00e1c b\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i ph\u00f3ng h\u00f3a ra l\u1ea1i l\u00e0 mi\u1ec1n B\u1eafc. H\u00e3y \u0111\u1ec3 cho c\u00e1c nh\u00e0 kinh t\u1ebf ch\u00ednh tr\u1ecb h\u1ecdc v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i h\u1ecdc nghi\u00ean c\u1ee9u k\u1ef9 h\u01a1n hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng l\u1ecbch s\u1eed n\u00e0y. Cu\u1ed1n s\u00e1ch c\u1ee7a t\u00f4i \u0111\u01a1n gi\u1ea3n ch\u1ec9 b\u1eaft \u0111\u1ea7u k\u1ec3 nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra \u1edf S\u00e0i G\u00f2n, \u1edf Vi\u1ec7t Nam sau ng\u00e0y 30-4: c\u1ea3i t\u1ea1o; \u0111\u00e1nh t\u01b0 s\u1ea3n; \u0111\u1ed5i ti\u1ec1n\u2026 Cu\u1ed1n s\u00e1ch c\u1ee7a t\u00f4i c\u0169ng n\u00f3i v\u1ec1 hai cu\u1ed9c chi\u1ebfn tranh cu\u1ed1i th\u1eadp ni\u00ean 1970, m\u1ed9t v\u1edbi Khmer \u0110\u1ecf v\u00e0 m\u1ed9t v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Trung Qu\u1ed1c. Cu\u1ed1n s\u00e1ch c\u1ee7a t\u00f4i c\u0169ng n\u00f3i v\u1ec1 l\u00e0n s\u00f3ng v\u01b0\u1ee3t bi\u00ean sau n\u0103m 1975, n\u00f3i v\u1ec1 s\u1ef1 \u201c\u0111\u1ed3ng kh\u1edfi\u201d c\u1ee7a n\u00f4ng d\u00e2n, c\u1ee7a c\u00e1c ti\u1ec3u ch\u1ee7, ti\u1ec3u th\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ec3 gi\u00e0nh l\u1ea5y c\u00e1i quy\u1ec1n \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 lo l\u1ea5y c\u01a1m \u0103n \u00e1o m\u1eb7c.\u201d<\/em><\/p>\n<p>C\u00f2n nh\u00e0 v\u0103n c\u1ed9ng s\u1ea3n ly khai D\u01b0\u01a1ng Thu H\u01b0\u01a1ng, n\u1ed5i ti\u1ebfng v\u1edbi nh\u1eefng t\u00e1c ph\u1ea9m nh\u01b0 <em>Thi\u00ean \u00d0\u01b0\u1eddng M\u00f9, B\u00ean Kia B\u1edd \u1ea2o V\u1ecdng, Kh\u1ea3i Ho\u00e0n M\u00f4n,<\/em> th\u00ec tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 ph\u00e2n minh r\u00f5 r\u00e0ng:<\/p>\n<p><em>\u201dL\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t khi \u0111\u1ed9i qu\u00e2n chi\u1ebfn th\u1eafng v\u00e0o S\u00e0i G\u00f2n n\u0103m 1975, trong<\/em> <em>khi t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi trong \u0111\u1ed9i qu\u00e2n ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u1ec1u h\u1edbn h\u1edf c\u01b0\u1eddi th\u00ec t\u00f4i l\u1ea1i kh\u00f3c\u2026 V\u00e0o Nam t\u00f4i m\u1edbi hi\u1ec3u r\u1eb1ng, ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ngo\u00e0i B\u1eafc l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 man r\u1ee3 v\u00ec n\u00f3 ch\u1ecdc m\u00f9 m\u1eaft con ng\u01b0\u1eddi, b\u1ecbt l\u1ed7 tai con ng\u01b0\u1eddi. Trong khi \u0111\u00f3 \u1edf mi\u1ec1n Nam ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f3 th\u1ec3 nghe b\u1ea5t c\u1ee9 th\u1ee9 \u0111\u00e0i n\u00e0o, Ph\u00e1p, Anh, M\u1ef9\u2026 n\u1ebfu ng\u01b0\u1eddi ta mu\u1ed1n. \u00d0\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ee7a n\u1ec1n v\u0103n minh. V\u00e0 th\u1eadt chua ch\u00e1t khi n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 thua ch\u1ebf \u0111\u1ed9 man r\u1ee3. \u00d0\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 h\u00e0m h\u1ed3 v\u00e0 l\u1ea7m l\u1eabn c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed. \u00d0\u00f3 l\u00e0 b\u00e0i h\u1ecdc \u0111\u1eaft gi\u00e1 v\u00e0 nh\u1ea7m l\u1eabn l\u1edbn nh\u1ea5t m\u00e0 d\u00e2n t\u1ed9c Vi\u1ec7t Nam ph\u1ea1m ph\u1ea3i<\/em>.\u201d<u>[7]<\/u><\/p>\n<p>Th\u1eadt ra CSVN \u0111\u00e3 \u201cthua cu\u1ed9c\u201d khi b\u01b0\u1edbc v\u00e0o S\u00e0i G\u00f2n, v\u00ec k\u1ec3 t\u1eeb l\u00fac \u0111\u00f3, h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f2n c\u01a1 h\u1ed9i l\u1eeba d\u00e2n m\u00e3i; kh\u00f4ng c\u00f2n l\u00fd do \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u1edf d\u00e2n s\u1ef1 hy sinh tr\u01b0\u1eddng k\u1ef3 nh\u01b0 tr\u01b0\u1edbc.\u00a0 H\u1ecd \u0111\u00e3 t\u1ef1 l\u1ed9t m\u1eb7t n\u1ea1 \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng t\u00ean hung th\u1ea7n man r\u1ee3, \u00e1c v\u1edbi d\u00e2n, h\u00e8n v\u1edbi gi\u1eb7c khi b\u00f3 tay v\u00e0 c\u00fai \u0111\u1ea7u \u0111\u00e0nh m\u1ea5t ranh gi\u1edbi, m\u1ea5t bi\u1ec3n, m\u1ea5t r\u1eebng, m\u1ea5t \u0111\u1ea3o cho T\u00e0u C\u1ed9ng \u0111\u1ec3 tr\u1ea3 n\u1ee3 qu\u00e2n s\u1ef1 chu k\u1ef3, v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 \u0111\u1ec3 gi\u1eef l\u1ea5y \u201c\u0110\u1ea3ng-Ta\u201d.<\/p>\n<figure id=\"attachment_1343\" aria-describedby=\"caption-attachment-1343\" style=\"width: 993px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-1343\" src=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture3-300x136.jpg\" alt=\"\" width=\"993\" height=\"450\" srcset=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture3-300x136.jpg 300w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture3-18x8.jpg 18w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture3.jpg 573w\" sizes=\"auto, (max-width: 993px) 100vw, 993px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1343\" class=\"wp-caption-text\"><span style=\"color: #333399;\"><em>Paris, France. Ng\u00e0y \u0110\u1ea1i Tang. Grande Journ\u00e9e de Deuil. Honneur \u00e0 nos Soldats morts pour la Libert\u00e9<\/em><\/span><\/figcaption><\/figure>\n<p>CSVN \u0111\u00e3 \u201cthua cu\u1ed9c\u201d v\u00ec b\u1ea5t l\u1ef1c qu\u1ea3n tr\u1ecb \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc khi lu\u1ea9n qu\u1ea9n \u00f4m \u1ea5p phe \u0111\u1ea3ng chia n\u0103m x\u1ebb b\u1ea9y, r\u00ecnh r\u1eadp thanh to\u00e1n l\u1eabn nhau; khi thao t\u00fang tham nh\u0169ng qu\u1ed1c doanh, chia ch\u00e1c gia \u0111\u00ecnh tr\u1ecb t\u1edbi \u0111\u1ed9 t\u1eafc ngh\u1eb9n.\u00a0 Trong su\u1ed1t 40 n\u0103m t\u1ef1 h\u00e0o \u201cth\u1ed1ng nh\u1ea5t &amp; \u0111\u1ed9c l\u1eadp\u201d gi\u1ea3 t\u1ea1o, CSVN \u0111\u00e3 c\u00f4ng khai t\u1ef1 duy b\u1ea5t t\u00e0i khai m\u1edf s\u00e1ng t\u1ea1o, v\u1edbi nh\u1eefng k\u1ebf ho\u1ea1ch kh\u00f4ng t\u01b0\u1edfng, man khai, b\u00e1n \u0111\u1ee9ng th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng theo h\u01b0\u1edbng x\u00e3 h\u1ed9i ch\u1ee7 ngh\u0129a; in gi\u1ea5y b\u1ea1c gi\u1ea3, thu l\u1ea5y \u201cdollars\u201d; v\u1edbi \u0111\u1ed1ng v\u0103n b\u1eb1ng h\u00e0ng m\u00e3 [d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1t h\u01b0\u01a1ng ho\u1ea3] v\u00e0 nh\u1eefng b\u1ed9 \u00f3c teo m\u00f2n, b\u1ecbt b\u00f9ng, r\u1ed7ng tu\u1ebfch.\u00a0 CSVN c\u00f2n b\u1ea5t l\u1ef1c ngay trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng h\u1eb1ng ng\u00e0y g\u00ecn gi\u1eef v\u0103n ho\u00e1 \u0111\u1ea1o ng\u01b0\u1eddi; b\u1ea5t l\u1ef1c duy tr\u00ec lu\u00e2n l\u00fd, ph\u1ea9m gi\u00e1, h\u1ea1nh ph\u00fac v\u00e0 danh d\u1ef1 d\u00e2n t\u1ed9c, khi nh\u00e0 c\u1ea7m quy\u1ec1n H\u00e0 N\u1ed9i v\u00e0 b\u00e8 l\u0169 c\u00e1n c\u00f9n ch\u1ec9 \u0111\u1ee7 k\u1ebf \u201cxo\u00e1 \u0111\u00f3i gi\u1ea3m ngh\u00e8o\u201d b\u1eb1ng c\u00e1ch b\u00e1n lao \u0111\u1ed9ng, b\u00e1n con th\u00e0nh d\u00e2u n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i; xu\u1ea5t c\u1ea3ng \u0111\u1ed3 \u201c\u0111\u1ec3u\u201d hay xu\u1ea5t c\u1ea3nh c\u00e1n b\u1ed9 chuy\u00ean vi\u00ean \u0103n c\u1eafp v\u1eb7t, \u0111\u1ec3 c\u1ea3 \u0110\u00f4ng Nam \u00c1 ph\u1ea3i treo b\u1ea3ng \u201cC\u1ea5m Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t\u201d lai v\u00e3ng.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 th\u1ebf, ng\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0 N\u0103m 1975 Kh\u00f4ng Ph\u1ea3i L\u00e0 Ng\u00e0y Vui L\u1ecbch S\u1eed Vi\u1ec7t Nam, M\u00e0 \u0110\u00edch Th\u1ef1c L\u00e0 \u201cNg\u00e0y-Qu\u1ed1c-H\u1eadn\u201d Cho To\u00e0n D\u00e2n Vi\u1ec7t v\u1eady.<\/p>\n<h3>II. Nh\u1eefng Hi\u1ec7u \u1ee8ng Ti\u1ebfp N\u1ed1i C\u1ee7a \u201cNg\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d<\/h3>\n<p>Sau ng\u00e0y Qu\u1ed1c H\u1eadn 30 Th\u00e1ng T\u01b0, c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t nh\u00e0 t\u00f9 l\u1edbn v\u1edbi r\u1ea5t nhi\u1ec1u nh\u00e0 t\u00f9 nh\u1ecf, k\u1ec3 c\u1ea3 nh\u1eefng nh\u00e0 t\u00f9 c\u00e1 nh\u00e2n thi h\u00e0nh t\u1ea1i ch\u1ed7, d\u01b0\u1edbi m\u1eaft \u201c\u0110\u1ea3ng-Ta\u201d h\u1ea1ch s\u00e1ch, l\u00e0m ti\u1ec1n v\u00e0 h\u00e0nh t\u1ed9i.\u00a0 D\u01b0\u1edbi m\u00e3nh l\u1ef1c to\u00e0n tr\u1ecb c\u1ee7a g\u1ea7n 4 tri\u1ec7u c\u00e1n b\u1ed9 v\u00e0 l\u00e3nh ch\u00faa CSVN, ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n c\u00f3 ba c\u00e1ch ph\u1ea3n \u1ee9ng:<\/p>\n<ul>\n<li>t\u1ef5 n\u1ea1n n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i v\u1edbi hy v\u1ecdng kh\u00f4i ph\u1ee5c danh d\u1ef1 v\u00e0 quy\u1ec1n l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi;<\/li>\n<li>t\u1ef5 n\u1ea1n trong n\u01b0\u1edbc v\u1edbi th\u1ebf cam ph\u1eadn, v\u00f4 c\u1ea3m;<\/li>\n<li>tranh \u0111\u1ea5u trong n\u01b0\u1edbc v\u1edbi hy v\u1ecdng b\u1eadt l\u1eeda \u0111\u1ea1i ngh\u0129a.<\/li>\n<\/ul>\n<ol>\n<li>Li\u00ean h\u1ec7 tr\u1ef1c ti\u1ebfp v\u1edbi th\u1eddi \u0111i\u1ec3m k\u1ebft th\u00fac ti\u1ec1n \u0111\u1ed3n tr\u1eadn tuy\u1ebfn \u00fd th\u1ee9c h\u1ec7, t\u1eebng \u0111\u1ee3t t\u1eebng \u0111\u1ee3t ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t \u0111\u00e3 \u201cb\u1ecf phi\u1ebfu ch\u1ed1ng c\u1ed9ng\u201d b\u1eb1ng ch\u00e2n, b\u1eb1ng thuy\u1ec1n, trong c\u1ea3nh phi\u00eau l\u01b0u t\u1ef5 n\u1ea1n ch\u01b0a t\u1eebng th\u1ea5y tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y: cho t\u1edbi nay, g\u1ea7n 4 tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t \u0111\u00e3 b\u1ecf n\u01b0\u1edbc tho\u00e1t c\u1ed9ng, b\u1ecf l\u1ea1i t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec3 tho\u00e1t hi\u1ec3m.<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u0110\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft l\u00e0 t\u00e1c gi\u1ea3 \u0111i\u00eau kh\u1eafc \u201c<em>B\u00e0n Tay Hy V\u1ecdng\/Hand of Hope<\/em>\u201d<u>[8]<\/u> \u0111\u00fac b\u00ea-t\u00f4ng c\u1ed1t s\u1eaft th\u1ef1c hi\u1ec7n v\u00e0 t\u1eb7ng tr\u1ea1i Th\u1ee7y Qu\u00e2n L\u1ee5c Chi\u1ebfn Camp Pendleton, San Clemente, California v\u00e0o \u0111\u00fang Ng\u00e0y \u0110\u1ed9c L\u1eadp July 4, 1975, th\u00ec cu\u1ed9c ra \u0111i c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u \u00fd ngh\u0129a ch\u00ednh:<\/p>\n<p>T\u1ecf r\u00f5 l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t t\u1ef1 tr\u1ecdng, khao kh\u00e1t t\u1ef1 do v\u00e0 t\u00f4n tr\u1ecdng gi\u00e1 tr\u1ecb nh\u00e2n ph\u1ea9m, n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u1ed1ng chung v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n phi nh\u00e2n, phi ngh\u0129a.<\/p>\n<p>Nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng \u201chy v\u1ecdng\u201d s\u1eaft \u0111\u00e1 kh\u00f4i ph\u1ee5c danh d\u1ef1 v\u00e0 quy\u1ec1n l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u00f3 c\u0169ng l\u00e0 c\u00e1ch t\u1ea1o d\u1ef1ng l\u1ea1i m\u1ed9t kh\u00f4ng gian an to\u00e0n, v\u01b0\u1ee3t ti\u1ebfn cho h\u1eadu du\u1ec7, nh\u01b0 bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng \u201cB\u00e0n Tay Hy V\u1ecdng\u201d d\u1ef1ng tr\u00ean x\u1ee9 ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi nh\u1eefng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb t\u1ee5 h\u1ee3p \u201c\u0111\u1ee9ng th\u1eb3ng\u201d v\u00e0 s\u1eb5n s\u00e0ng \u201cbay ra kh\u1ecfi b\u00e0n tay\u201d c\u01b0u mang. Ch\u1ec9 b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i th\u1eb3ng th\u1eafn, v\u01b0\u01a1n cao v\u00e0 kh\u1edfi ti\u1ebfn, ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n m\u1edbi ch\u1eafp n\u1ed1i cho h\u1ecd, cho con em h\u1ecd c\u00e1i th\u1ebf \u0111\u1ee9ng v\u1eefng v\u00e0ng l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi t\u1eed t\u1ebf, m\u1ea1ch l\u1ea1c \u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng c\u00f4ng d\u00e2n ti\u1ebfn b\u1ed9 x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi cu\u1ed9c s\u1ed1ng m\u1edbi m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1ef5 n\u1ea1n \u0111\u00e3 ch\u1ecdn v\u1edbi gi\u00e1 r\u1ea5t cao, \u0111\u00f4i khi c\u1ea7n ph\u1ea3i hy sinh t\u1ed9t \u0111\u1ec9nh.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n nh\u1eadp c\u1ea3nh v\u1edbi di\u1ec7n qu\u1ed1c t\u1ebf c\u00f4ng ph\u00e1p \u201ct\u1ef5 n\u1ea1n ch\u00ednh tr\u1ecb\u201d, kh\u00e1c h\u1eb3n v\u1edbi di\u1ec7n \u201cdi d\u00e2n kinh t\u1ebf\u201d.\u00a0 C\u0103n c\u01b0\u1edbc ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n thu\u1ed9c quy ch\u1ebf ch\u00ednh tr\u1ecb, n\u00ean khi h\u1ecd nh\u1eadp qu\u1ed1c t\u1ecbch Hoa K\u1ef3, Ph\u00e1p, \u0110\u1ee9c, Ti\u1ec7p Kh\u1eafc, Nh\u1eadt, v.v., h\u1ecd c\u00f3 qu\u1ed1c t\u1ecbch n\u01a1i c\u01b0 ng\u1ee5 v\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f2n l\u00e0 \u201cs\u1eafc d\u00e2n\/c\u00f4ng d\u00e2n g\u1ed1c Vi\u1ec7t\u201d.\u00a0 V\u1eady \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng \u201cc\u00f4ng d\u00e2n g\u1ed1c Vi\u1ec7t\u201d, ngo\u00e0i tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 song t\u1ecbch v\u1edbi Vi\u1ec7t Nam, kh\u00f4ng th\u1ec3 coi h\u1ecd l\u00e0 \u201cVi\u1ec7t Ki\u1ec1u\u201d, v\u00ec h\u1ecd \u0111\u00e3 b\u1ecf qu\u1ed1c t\u1ecbch Vi\u1ec7t, tr\u00ean ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n lu\u1eadt di tr\u00fa v\u00e0 qu\u1ed1c t\u1ebf c\u00f4ng ph\u00e1p.\u00a0 Qu\u1ed1c t\u1ecbch m\u1edbi v\u00e0 \u201cg\u1ed1c Vi\u1ec7t\u201d ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c thi h\u00e0nh v\u00e0 t\u00f4n tr\u1ecdng m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1ee9ng \u0111\u1eafn, ph\u00e2n minh, ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi ph\u00e1p lu\u1eadt v\u00e0 l\u1ebd ph\u1ea3i.<\/p>\n<p><figure id=\"attachment_1344\" aria-describedby=\"caption-attachment-1344\" style=\"width: 984px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-1344\" src=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-300x150.png\" alt=\"\" width=\"984\" height=\"492\" srcset=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-300x150.png 300w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-1024x511.png 1024w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-768x383.png 768w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-1536x766.png 1536w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4-18x9.png 18w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture4.png 1991w\" sizes=\"auto, (max-width: 984px) 100vw, 984px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1344\" class=\"wp-caption-text\"><span style=\"color: #333399;\"><em>\u201cB\u00e0n Tay Hy V\u1ecdng\/Hand of Hope\u201d [\u0111\u00fac b\u1eb1ng ciment c\u1ed1t s\u1eaft\/b\u00e9ton arm\u00e9, cao 8 ft, m\u00f3ng s\u00e2u 8 ft] do LS L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t [Ho\u1ea1 s\u0129, \u0111i\u00eau kh\u1eafc gia, nguy\u00ean T\u1ed5ng Th\u01b0 K\u00fd h\u1ed9i Ho\u1ea1 S\u0129 Tr\u1ebb VN\/S\u00e0iG\u00f2n\/ tr\u01b0\u1edbc 1975] t\u1ea1o d\u1ef1ng v\u00e0 t\u1eb7ng Tr\u1ea1i TQLC Camp Pendleton, San Clemente, California v\u00e0o \u0111\u00fang Ng\u00e0y \u0110\u1ed9c L\u1eadp July 4, 1975.\u00a0\u00a0 Ti\u00eau bi\u1ec3u cho \u201cHy V\u1ecdng\u201d \u0111\u1ee9ng d\u1eady &amp; kh\u1edfi ph\u00e1t c\u1ee7a h\u1eadu du\u1ec7 Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n t\u1ea1i Hoa K\u1ef3 v\u00e0 tr\u00ean Th\u1ebf Gi\u1edbi T\u1ef1 Do.<\/em><\/span><\/figcaption><\/figure><em>\u00a0<\/em>Qu\u1ed1c t\u1ecbch m\u1edbi l\u00e0 nh\u1eefng \u201cB\u00e0n Tay Hy V\u1ecdng\u201d \u0111\u1eb7t t\u1ea1i x\u1ee9 ng\u01b0\u1eddi.\u00a0 L\u00e0 nh\u1eefng \u201cNg\u00e0y H\u00e0nh Tr\u00ecnh \u0110\u1ebfn T\u1ef1 Do\u201d n\u01a1i b\u1ebfn h\u1ee9a [<em>La Terre Promise- The Promised Land<\/em>].\u00a0 Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n tho\u00e1t kh\u1ecfi \u0111\u1ecba ng\u1ee5c c\u1ed9ng s\u1ea3n, ph\u1ea7n l\u1edbn l\u00e0 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o to\u00e0n t\u01b0\u01a1ng lai cho h\u1eadu du\u1ec7 h\u1ecd.\u00a0 Nh\u01b0ng c\u00e1c hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng s\u00e1ng s\u1ee7a, hy v\u1ecdng v\u00e0 vui m\u1eebng \u0111\u00f3 ph\u1ea3i \u201ct\u1edbi sau\u201d m\u00f9a tang t\u00f3c qu\u1ed1c th\u1ec3. Ph\u1ea3i t\u1edbi sau \u201cNg\u00e0y Qu\u1ed1c H\u1eadn\u201d v\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 xo\u00e1 b\u1ecf \u201cD\u1ea5u \u1ea4n\u201d l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00f3.\u00a0 Nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng \u201cHy V\u1ecdng\u201d v\u00e0 \u201cT\u1ef1 Do\u201d c\u00f3 th\u1ec3 t\u01b0\u1edfng ni\u1ec7m hay \u0103n m\u1eebng b\u1ea5t c\u1ee9 ng\u00e0y, th\u00e1ng, n\u0103m n\u00e0o \u201cKH\u00c1C\u201d, ch\u1ee9 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u1ea5n \u00e1t, thay th\u1ebf Ng\u00e0y Qu\u1ed1c H\u1eadn \u201c30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>Th\u1eadt v\u1eady, n\u1ebfu tung t\u0103ng c\u1edd qu\u1ea1t, k\u00e8n tr\u1ed1ng, x\u0103m banh ti\u1ec7c t\u00f9ng \u201cNg\u00e0y H\u00e0nh Tr\u00ecnh \u0110\u1ebfn T\u1ef1 Do\u201d v\u00e0o \u0111\u00fang \u201cNg\u00e0y Qu\u1ed1c H\u1eadn 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d, ch\u1eb3ng kh\u00e1c n\u00e0o c\u1ed1 t\u00ecnh c\u1eed l\u1ec5 \u201cCh\u1ea1y-Tang\u201d cho v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 h\u1ea1nh ph\u00fac t\u1edbi b\u1ebfn, trong khi ch\u01b0a ch\u00f4n xong \u00f4ng b\u00e0, b\u1ed1 m\u1eb9 c\u00f2n m\u1ee5c n\u00e1t tr\u00ean m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t t\u1ed5 ti\u00ean. T\u01b0\u1edfng ngh\u0129 con ng\u01b0\u1eddi t\u1eed t\u1ebf, ch\u00e2n ch\u00ednh c\u0169ng n\u00ean t\u00f4n tr\u1ecdng th\u1ee9 t\u1ef1 \u01b0u ti\u00ean gia \u0111\u1ea1o, kh\u00f4ng n\u00ean \u201cmua vui\u201d \u0111\u00fang ng\u00e0y \u201ctang l\u1ec5\u201d th\u1edd ng\u01b0\u1eddi, nh\u1ea5t l\u00e0 n\u1ebfu cu\u1ed9c vui ch\u1ea1y tang, ch\u1ec9 v\u1edbi \u201cm\u1ee5c \u0111\u00edch thi\u1ec3n c\u1eadn\u201d thu l\u01b0\u1ee3m \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee9 t\u1ef1 do v\u00f4 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m \u2014 v\u1ecb k\u1ef7, \u0111\u1ed9c di\u1ec5n, ph\u00f3ng t\u00fang; coi th\u01b0\u1eddng lu\u1eadt ph\u00e1p, c\u00f4ng l\u00fd; coi r\u1ebb nh\u00e2n ph\u1ea9m, nh\u00e2n quy\u1ec1n m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi [<em>ngo\u00e0i c\u00e1i t\u00f4i<\/em>], th\u00ec qu\u1ea3 th\u1eadt cu\u1ed9c \u201ch\u00e0nh tr\u00ecnh \u0111\u00f3\u201d ch\u1ec9 \u0111\u01b0a t\u1edbi b\u00e3i t\u1ef1 do t\u1ef1 s[x]\u01b0\u1edbng, t\u1ef1 h\u1ee7y.\u00a0 V\u00ec t\u1ef1 do ph\u1ea3i c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, trung th\u1ef1c, tr\u1ecdng ph\u00e1p, tr\u1ecdng nh\u00e2n, t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng v\u00e0 t\u01b0\u01a1ng x\u1ee9ng.\u00a0 Th\u1ee9 t\u1ef1 do ph\u00e1 ph\u00e1ch, nh\u1ee5c m\u1ea1, vu kh\u1ed1ng l\u00e0 nh\u1eefng h\u00e0nh vi, nh\u1eefng tuy\u00ean ng\u00f4n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c lu\u1eadt ph\u00e1p v\u00e0 hi\u1ebfn ph\u00e1p b\u1ea3o v\u1ec7 [<em>unprotected speech\/unprotected freedom<\/em>];<u>[9]<\/u> v\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea1o ng\u01b0\u1eddi b\u00e1i ph\u1ee5c.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>Ngo\u00e0i tr\u1eeb 5 tri\u1ec7u c\u00e1n b\u1ed9 c\u1ed9ng s\u1ea3n, t\u1ea5t c\u1ea3 ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t c\u00f2n k\u1eb9t l\u1ea1i trong n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng h\u1ec1 l\u00e0 \u201cc\u1ed9ng s\u1ea3n\u201d; tr\u00e1i l\u1ea1i, h\u1ecd c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201ct\u1ef5 n\u1ea1n c\u1ed9ng s\u1ea3n\u201d trong n\u01b0\u1edbc, l\u00e2u n\u0103m b\u1ecb h\u00e0nh h\u1ea1, u\u1ed1n n\u1eafn, b\u1ecbt m\u1ed3m, b\u1ecbt tai, ch\u1ecdc m\u1eaft, nh\u1ed3i s\u1ecd, n\u00ean \u0111a s\u1ed1 cam ph\u1eadn, \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 v\u00f4 c\u1ea3m, vui bu\u1ed3n l\u1eabn l\u1ed9n. V\u1edbi c\u00e1i \u0111\u00e0 \u00f9 l\u00ec n\u00e0y, \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc Vi\u1ec7t c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f2n t\u1ef1 ru ng\u1ee7 v\u00e0i th\u1ebf h\u1ec7 l\u1eb7ng n\u00edn n\u1eefa. N\u1ebfu gi\u1edbi tr\u1ebb \u0111\u00f4i l\u00fac th\u1ee9c d\u1eady, ch\u1eb3ng qua c\u0169ng ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 h\u1ea5p th\u1ee5 nh\u1eefng th\u00f3i h\u01b0 t\u1eadt x\u1ea5u, nh\u1eefng h\u00e0o quang ngo\u1ea1i nh\u1eadp, \u0103n ch\u01a1i ph\u00e8 ph\u1ee1n, \u1ed3n \u00e0o; hay l\u1ea1i k\u00e9o b\u00e8 k\u1ebft \u0111\u1ea3ng thi \u0111ua chui lu\u1ed3n l\u1ed1i t\u1eaft, h\u1ecdc l\u1ecfm, m\u00e1nh mung. Ngh\u1ec1 ch\u00ednh trong n\u01b0\u1edbc l\u00e0 x\u00e2y v\u1ed9i, th\u00e1o v\u1ed9i, b\u00e1n v\u1ed9i; m\u00f4i gi\u1edbi \u1ea3o v\u00e0 h\u00f9a theo \u1ee9c \u0111o\u00e1n, tin \u0111\u1ed3n nh\u1ea3m; v\u00e1 v\u00edu t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng v\u1edbi m\u00ea ho\u1eb7c b\u00f9a ng\u1ea3i v\u00e0 t\u01b0\u1edbng s\u1ed1.\u00a0 \u0110\u00f4i khi m\u1ed3 m\u1ea3, n\u01a1i t\u00f4n th\u1edd c\u00fang b\u00e1i c\u0169ng thao t\u00fang trang ho\u00e0ng v\u01b0\u01a1ng gi\u1ea3 nh\u01b0 \u0111\u1ec3 thi th\u1ed1 ph\u1ed3n th\u1ecbnh gi\u1ea3 t\u1ea1o hay d\u00f9ng m\u00e1nh kho\u00e9 l\u00e0m hoa m\u1eaft th\u1ebf gian.<\/li>\n<\/ol>\n<p>C\u00e1i ch\u00eanh l\u1ec7ch gi\u1eefa ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea7u v\u00e0 k\u1ebb ngh\u00e8o th\u1eadt kh\u1ee7ng khi\u1ebfp, kh\u00f3 m\u00e0 n\u1ed1i gh\u00e9p, ho\u00e0 nh\u1eadp.\u00a0 B\u00ean c\u1ea1nh h\u01a1n 80 tri\u1ec7u d\u00e2n ngh\u00e8o m\u1ea1t ki\u1ebfp l\u00e0m b\u1ea1n v\u1edbi r\u00e1c r\u01b0\u1edbi, ph\u00f3ng u\u1ebf, \u00f4 nhi\u1ec5m th\u00ec nh\u00f4 l\u00ean nh\u1eefng khu t\u00e2n l\u1eadp bi\u1ec7t th\u1ef1 khang trang, dinh c\u01a1 l\u1ed9ng l\u1eaby m\u00e0 ch\u1ec9 k\u1ebb \u0111\u1ea1i gia \u0103n tr\u00f9m v\u00e0 c\u00e1c ng\u00e0i c\u00e1n b\u1ed9 tham nh\u0169ng b\u1ef1 m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u01b0\u1edbc ch\u00e2n t\u1edbi \u0111\u1ec3 chia ph\u1ea7n, \u0111\u1ed5i ch\u00e1c, r\u1eeda ti\u1ec1n.\u00a0 Th\u00e0nh ph\u1ea7n t\u01b0 b\u1ea3n \u0111\u1ecf T\u00e0u v\u00e0 Vi\u1ec7t c\u00f2n chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng h\u1ea1 c\u00e1nh an to\u00e0n kh\u1eafp n\u01a1i tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi t\u1ef1 do.\u00a0 T\u1ea1i Hoa K\u1ef3 v\u00e0 Gia N\u00e3 \u0110\u1ea1i, nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1ea1i c\u00e1c th\u1ecb tr\u1ea5n cao sang gi\u00e1p Bi\u1ec3n Th\u00e1i B\u00ecnh D\u01b0\u01a1ng [nam California &amp; Vancouver] v\u1edbi nh\u1eefng \u0111\u1ecba \u1ed1c, dinh th\u1ef1 tr\u00ean 2 hay 3 tri\u1ec7u M\u1ef9 Kim \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1n b\u1ed9 c\u1ed9ng s\u1ea3n v\u00e0 gi\u1edbi \u0111\u1ea1i gia li\u1ebfn k\u1ebft mua \u0111\u1ee9t v\u00e0 tr\u1ea3 \u201ccash\u201d\/ti\u1ec1n m\u1eb7t \u0111\u1ec3 cho con em v\u00e0 nh\u00e2n t\u00ecnh h\u1ecd tr\u00fa ng\u1ee5, \u0111\u1ee3i ng\u00e0y \u201c\u0111o\u00e0n t\u1ee5\u201d gia \u0111\u00ecnh, s\u1eb5n s\u00e0ng c\u00f3 th\u00f4ng h\u00e0nh c\u1ea3 xanh, c\u1ea3 \u0111\u1ecf. \u0110i\u1ec3n h\u00ecnh, con g\u00e1i Th\u1ee7 T\u01b0\u1edbng Nguy\u1ec5n T\u1ea5n D\u0169ng tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 d\u00e2u \u201cqu\u1ed1c gia\u201d, n\u00e0y l\u00e0 c\u00f4ng d\u00e2n M\u1ef9 song t\u1ecbch ch\u00ednh hi\u1ec7u.<\/p>\n<p>D\u00f9 c\u00f3 Lu\u1eadt di tr\u00fa Hoa K\u1ef3, Gia N\u00e3 \u0110\u1ea1i, Ph\u00e1p v.v. v\u00e0 bi\u1ebft bao quy lu\u1eadt qu\u1ed1c gia v\u00e0 qu\u1ed1c t\u1ebf c\u1ea5m r\u1eeda ti\u1ec1n [<em>Financial Crimes Enforcement Network; Countering Financial of Terrorism; Money Laundering Act; USA Patriot Act; Financial Action Task Force, Office of Foreign Assets Control, etc<\/em>] v\u1eabn c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u k\u1ebd h\u1edf hay bi\u1ec7t l\u1ec7 \u0111\u1ec3 con \u00f4ng ch\u00e1u cha mafia v\u00e0 t\u01b0 b\u1ea3n \u0110\u1ecf l\u1ecdt v\u00e0o \u201c\u0111\u1ecba \u0111\u00e0ng tr\u1ea7n gian\u201d T\u00e2n Th\u1ebf Gi\u1edbi, m\u00e0 ch\u00fang nhai nh\u1ea3i ch\u00ea bai v\u1edbi c\u1ea3 tri\u1ec7u c\u00e1i l\u01b0\u1ee1i kh\u00f4ng x\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea3ng phi\u1ec7t.<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li>Gi\u1eefa \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng v\u00f4 c\u1ea3m, v\u00f4 \u0111\u1ecbnh v\u00e0 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi c\u1ea3 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng c\u1ea7m quy\u1ec1n \u0111\u1ed9c t\u00e0i m\u1eadt v\u1ee5, c\u1ea3nh s\u00e1t tr\u1ecb l\u00e0 nh\u1eefng ph\u1ea7n t\u1eed b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn, mi\u1ec7t m\u00e0i tranh \u0111\u1ea5u l\u1ebb loi cho ch\u00ednh ngh\u0129a d\u00e2n ch\u1ee7 t\u1ef1 do, cho nh\u00e2n ph\u1ea9m, nh\u00e2n quy\u1ec1n. V\u1edbi kho\u1ea3ng 527 c\u00e1 nh\u00e2n v\u00e0 hi\u1ec7p h\u1ed9i trong n\u01b0\u1edbc, h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u c\u00f4ng khai t\u1ecf b\u00e0y b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn v\u1edbi ch\u1ebf \u0111\u1ed9 CSVN, nh\u1ea5t l\u00e0 v\u1ec1 m\u1eb7t b\u1ea3o v\u1ec7 nh\u00e2n quy\u1ec1n, b\u1ea3o v\u1ec7 t\u1ef1 do t\u00f4n gi\u00e1o.\u00a0 H\u1ecd l\u00e0 nh\u1eefng <em>bloggers<\/em> trong n\u01b0\u1edbc, nh\u1eefng nh\u00e0 b\u00e1o \u0111\u1ed9c l\u1eadp, nh\u1eefng t\u1ed5 ch\u1ee9c x\u00e3 h\u1ed9i d\u00e2n s\u1ef1 non n\u1edbt, m\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ec7 t\u1ed5 ch\u1ee9c v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n thu th\u1eadp v\u1ed1n li\u1ebfng v\u00e0 uy t\u00edn x\u00e3 h\u00f4i [<em>social capital<\/em>] v\u1eabn c\u00f2n v\u1ea5p v\u00e1p s\u01a1 khai.\u00a0 H\u1ecd c\u0169ng l\u00e0 nh\u1eefng nh\u00e0 tu ch\u00e2n ch\u00ednh, thu th\u1eadp nh\u00e2n t\u1eeb nh\u00e2n \u00e1i, mong b\u1ea3o v\u1ec7 t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng h\u1ecd lu\u00f4n lu\u00f4n b\u1ecb t\u01b0\u1edbc \u0111o\u1ea1t, tri\u1ec7t h\u1ea1, s\u00e1ch nhi\u1ec5u. Nh\u01b0ng \u00edt ra h\u1ecd l\u00e0 nh\u1eefng ngu\u1ed3n hy v\u1ecdng trong v\u00f4 v\u1ecdng; l\u00e0 nh\u1eefng tia l\u1eeda khai ph\u00f3ng \u0111\u1ea1i ngh\u0129a, \u0111\u1ea1i cu\u1ed9c khi lay chuy\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00f2ng d\u00e2n, thu h\u00fat \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m v\u00e0 l\u01b0\u01a1ng tri nh\u00e2n lo\u1ea1i, tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi t\u1ef1 do v\u00e0 trong kh\u00f4ng gian ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t t\u1ef1 do t\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u01b0u mang.\u00a0 C\u00f3 g\u00ec qu\u00e1 \u0111\u00e1ng khi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi may m\u1eafn t\u1edbi tr\u01b0\u1edbc gi\u00fap ng\u01b0\u1eddi t\u1edbi sau, trong cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh lu\u00e2n phi\u00ean t\u00ecm th\u1ea5y t\u1ef1 do ch\u00e2n ch\u00ednh, s\u1ef1 th\u1eadt v\u00e0 c\u00f4ng l\u00fd.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Ph\u1ea3i nghi\u00eam ch\u1ec9nh th\u1ea5y r\u1eb1ng, ng\u00e0y h\u00f4m nay, vi\u1ec7c tranh \u0111\u1ea5u c\u1ee7a nh\u1eefng nh\u00e0 b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u v\u1edbi th\u1ebf l\u1ef1c CSVN l\u00e0 hi\u1ec7n tr\u1ea1ng th\u00e1ch \u0111\u1ed1, l\u00e0 hy sinh t\u00f9 \u0111\u00e0y v\u00e0 \u0111\u1ed5 m\u00e1u tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc. \u0110\u1ecbnh m\u1ec7nh v\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m khai ph\u00f3ng tho\u00e1t c\u1ed9ng hay d\u1ef1ng n\u01b0\u1edbc theo h\u01b0\u1edbng d\u00e2n ch\u1ee7 t\u1ef1 do c\u0169ng n\u1eb1m trong tay ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc. Vu\u00f4ng tr\u00f2n, trong s\u00e1ng, cao si\u00eau hay \u201ct\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i\u201d kh\u1ea3 ch\u1ea5p, kh\u1ea3 thi c\u0169ng theo t\u1ea7m tay v\u00e0 s\u1edf tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a ch\u00ednh h\u1ecd.\u00a0 N\u01b0\u1edbc Vi\u1ec7t Nam ng\u00e0y nay v\u00e0 sau n\u00e0y l\u00e0 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t sinh s\u1ed1ng, th\u1edd ph\u1ee5ng, t\u00e1i t\u1ea1o t\u01b0\u01a1ng lai theo khu\u00f4n kh\u1ed5, nhu c\u1ea7u v\u00e0 tri\u1ec3n v\u1ecdng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi trong n\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p>H\u1ecd ch\u1ec9 c\u1ea7n ph\u1ed1i ki\u1ec3m v\u1edbi nh\u1eefng \u00fd ni\u1ec7m t\u1ed1t, nh\u1eefng tri th\u1ee9c kh\u1ea3 ch\u1ea5p, kh\u1ea3 d\u1ee5ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ecd. H\u1ecd s\u1ebd ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9, h\u1ecdc h\u1ecfi t\u1eeb nh\u1eefng nh\u00e2n sinh quan ph\u00f9 h\u1ee3p, nh\u1eefng m\u1eabu ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2n ch\u00ednh l\u00e0m g\u01b0\u01a1ng soi.\u00a0 Nh\u01b0ng \u0111\u1eddi s\u1ed1ng, m\u00f4i sinh, th\u00e2n th\u1ec3 v\u00e0 gi\u00e1 tr\u1ecb con ng\u01b0\u1eddi h\u1ecd l\u00e0 do h\u1ecd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh.\u00a0 H\u1ecd kh\u00f4ng b\u1eaft bu\u1ed9c ph\u1ea3i nghe l\u1ec7nh ch\u1ec9 gi\u00e1o hay c\u00f3p nh\u1eb7t y chang t\u1eeb b\u1ea5t c\u1ee9 ai ngo\u00e0i cu\u1ed9c.\u00a0 H\u1ecd l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi cu\u1ed1i c\u00f9ng x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 b\u1ea3o tr\u00ec v\u1eadn m\u1ec7nh \u0111\u00fang m\u1ee9c c\u1ee7a ch\u00ednh h\u1ecd, khi h\u1ecd tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng qu\u1ea3n tr\u1ecb vi\u00ean \u0111\u00edch th\u1ef1c, s\u00e1ng su\u1ed1t, c\u00f4ng minh c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc m\u00e0 h\u1ecd tranh \u0111\u1ea5u, vun x\u1edbi cho t\u1edbi gi\u1edd. T\u1ea5t c\u1ea3 chung quanh ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 y\u1ec3m tr\u1ee3, gi\u00fap \u0111\u1ee1, h\u1ee3p t\u00e1c, k\u1ebft sinh.\u00a0 Nh\u01b0ng t\u00e1c nh\u00e2n ch\u00ednh y\u1ebfu, c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u00e0 quy\u1ec1n th\u1ebf c\u1ed9t tr\u1ee5 v\u1eabn ch\u1ec9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng c\u00f2n trong n\u01b0\u1edbc.\u00a0 Th\u1eafng cu\u1ed9c \u0111\u1ea1i ngh\u0129a hay th\u1ea5t b\u1ea1i n\u1ed9i t\u1ea1i c\u0169ng do ch\u00ednh h\u1ecd \u0111\u1ea3m nh\u1eadn v\u00e0 ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng.\u00a0 Ngay b\u00e2y gi\u1edd hay m\u1ed9t v\u00e0i th\u1ebf h\u1ec7 n\u1eefa.<\/p>\n<h3><strong>\u00a0<\/strong>III.\u00a0 S\u1ee9 M\u1ea1ng Ch\u00e2n Ch\u00ednh C\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf<\/h3>\n<ol>\n<li><strong> Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>T\u1eed T\u1ebf c\u00f3 v\u00e0i ngh\u0129a ch\u00ednh: [a] c\u00f3 nh\u1eefng g\u00ec ph\u1ea3i c\u00f3 \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c coi tr\u1ecdng; [b] h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng tinh-m\u1eadt, r\u00e0nh r\u00f5i, c\u1ea9n m\u1eabn, k\u1ef9 c\u00e0ng [\u0110\u00e0o Duy Anh, <em>H\u00e1n-Vi\u1ec7t T\u1eeb-\u0110i\u1ec3n<\/em>]; [c] c\u00f3 l\u00f2ng t\u1ed1t trong c\u00e1ch \u0111\u1ed1i x\u1eed \u0111\u1ee9ng \u0111\u1eafn, nh\u00e2n \u0111\u1ea1o v\u1edbi nhau.<\/p>\n<p>V\u1eady, ngay hai ch\u1eef \u201ct\u1eed t\u1ebf\u201d t\u1ef1 n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 quy t\u1ee5 nh\u1eefng th\u00e0nh t\u1ed1 k\u1ebft l\u1ef1c \u0111\u1ec3 \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a <strong>Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf<\/strong> [NVTT]:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>T<\/strong>\u1ef1 tr\u1ecdng, T\u1ef1 Quy\u1ebft, T\u1ef1 Ch\u1ee7 v\u1ec1 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, ch\u00ednh tr\u1ecb, x\u00e3 h\u1ed9i, kinh t\u1ebf;<\/li>\n<li><strong>\u01af<\/strong>u \u0111\u00e3i D\u00e2n Ch\u1ee7 T\u1ef1 Do Ch\u00e2n Ch\u00ednh;<\/li>\n<li><strong>T<\/strong>r\u1ecdng Ph\u00e1p, Tr\u1ecdng Nh\u00e2n, Tr\u1ecdng Sinh m\u1ed9t c\u00e1ch m\u1ea1ch l\u1ea1c, ch\u00e2n ch\u00ednh;<\/li>\n<li><strong>\u00ca<\/strong>m thu\u1eadn, h\u00e0i ho\u00e0, s\u00e1ng su\u1ed1t, khi\u00eam t\u1ed1n, qu\u00e2n b\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u00e1i qu\u00e1.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ch\u00fang ta c\u1ea7n kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh ngay, Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n, v\u00ec c\u0103n b\u1ea3n c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n \u0111i ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c k\u1ebft t\u1ed1 c\u1ee7a NVTT. H\u01a1n n\u1eefa c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1edd mong ng\u01b0\u1eddi c\u1ed9ng s\u1ea3n \u201cbi\u1ebfn ho\u00e1\u201d th\u00e0nh NVTT, ngo\u1ea1i tr\u1eeb tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p h\u1ecd th\u1ef1c s\u1ef1, th\u1ef1c t\u00e2m tho\u00e1i \u0111\u1ea3ng v\u00e0 b\u1ecf h\u1eb3n l\u1ed1i s\u1ed1ng v\u00e0 t\u01b0 duy c\u1ed9ng s\u1ea3n.<\/p>\n<p>Nh\u01b0ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi, kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1ea5t c\u1ee9 ai c\u1ee9 \u201cch\u1ed1ng c\u1ed9ng\u201d \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean l\u00e0 NVTT. Gi\u1ea3 th\u1eed ng\u01b0\u1eddi ch\u1ed1ng CSVN l\u1ea1i [a] ngoi theo ch\u1ee7 ngh\u0129a ph\u00e1t-x\u00edt, \u0111\u1ed9c t\u00e0i qu\u00e2n phi\u1ec7t, hay [b] h\u00f9a theo \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i kh\u1ee7ng b\u1ed1 c\u1ee7a b\u00e1 \u0111\u1ea1o, hay [c] v\u1eabn quen mui \u00e1p d\u1ee5ng th\u1ee7 \u0111o\u1ea1n t\u1ed1 kh\u1ed5, ch\u1ee5p m\u0169, vu kh\u1ed1ng c\u1ee7a \u201c\u0111\u1ecbch\u201d CSVN, th\u00ec r\u00f5 r\u1ec7t, ch\u1ed1ng c\u1ed9ng nh\u01b0 th\u1ebf c\u0169ng ch\u1ea3 h\u01a1n g\u00ec, v\u00ec v\u1eabn \u0111\u1eafm \u0111u\u1ed1i trong v\u00f2ng lu\u1ea9n qu\u1ea9n c\u1ee7a t\u1ed9i \u00e1c tri\u1ec7t h\u1ea1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u00e0 ph\u1ea9m gi\u00e1 con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<figure id=\"attachment_1346\" aria-describedby=\"caption-attachment-1346\" style=\"width: 978px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-1346\" src=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture6-300x112.jpg\" alt=\"\" width=\"978\" height=\"365\" srcset=\"https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture6-300x112.jpg 300w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture6-18x7.jpg 18w, https:\/\/1975mag.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/LND-Picture6.jpg 430w\" sizes=\"auto, (max-width: 978px) 100vw, 978px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1346\" class=\"wp-caption-text\"><span style=\"color: #333399;\"><em>t\u1ed9i \u00e1c tri\u1ec7t h\u1ea1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u00e0 ph\u1ea9m gi\u00e1 con ng\u01b0\u1eddi<\/em><\/span><\/figcaption><\/figure>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Qu\u1ed1c Gia \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00f4ng m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi \u00fd ni\u1ec7m d\u00e2n ch\u1ee7 t\u1ef1 do, tr\u1ecdng ph\u00e1p, tr\u1ecdng nh\u00e2n.\u00a0 Nh\u01b0ng trong m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n qu\u00e1 ng\u1eafn v\u00e0 nhi\u1ec1u tr\u1edf ng\u1ea1i binh \u0111ao b\u1ea5t \u1ed5n, ng\u01b0\u1eddi Qu\u1ed1c Gia qua hai n\u1ec1n C\u1ed9ng Ho\u00e0 ch\u01b0a k\u1ecbp v\u1eb9n to\u00e0n s\u1ee9 m\u1ea1ng giao ph\u00f3. Danh hi\u1ec7u v\u00e0 ch\u1ee9c n\u0103ng \u201cNg\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Qu\u1ed1c Gia\u201d ch\u1ec9 l\u00e0 h\u00ecnh \u1ea3nh ng\u00f3n tay ch\u1ec9 d\u1eabn t\u1edbi \u201cD\u00e2n Ch\u1ee7 T\u1ef1 Do Ch\u00e2n Ch\u00ednh Nh\u00e2n B\u1ea3n\u201d, n\u1ebfu ng\u00f3n tay \u0111\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t \u201cm\u1eabu m\u1ef1c\u201d th\u1eb3ng th\u1eafn, nghi\u00eam ch\u1ec9nh, nh\u00e2n t\u1eeb, ch\u00ednh \u0111\u00e1ng, \u0111\u00edch th\u1ef1c d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi \u201ccon ng\u01b0\u1eddi t\u1eed t\u1ebf, ch\u00e2n ch\u00ednh\u201d.<\/p>\n<p>N\u00ean ng\u00f3n tay ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1i \u201c\u0111\u00edch t\u00ecm ki\u1ebfm\u201d hay ng\u01b0ng l\u1ea1i t\u1ea1i \u0111\u00f3.\u00a0 <strong>B\u1ea3n ch\u1ea5t Ng\u01b0\u1eddi T\u1eed T\u1ebf Ch\u00e2n Ch\u00ednh<\/strong> c\u1ee7a \u00fd ni\u1ec7m \u201cQu\u1ed1c Gia\/kh\u00f4ng C\u1ed9ng S\u1ea3n\u201d m\u1edbi l\u00e0 c\u1ee9u c\u00e1nh c\u1ee7a cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh t\u00ecm l\u1ebd s\u1ed1ng, l\u1ebd ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>V\u1eady, ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Qu\u1ed1c Gia T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n t\u1ea1i th\u1ebf gi\u1edbi t\u1ef1 do t\u00e2n ti\u1ebfn \u0111\u00e3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng g\u00ec, sau 50 n\u0103m sinh s\u1ed1ng tho\u1ea3i m\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n an c\u01b0 l\u1eadp nghi\u1ec7p, an sinh x\u00e3 h\u1ed9i, v\u1edbi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 th\u1eddi gian [h\u01a1n 2 l\u1ea7n n\u1ec1n C\u1ed9ng Ho\u00e0 1 v\u00e0 2] \u0111\u1ec3 h\u1ed9i nh\u1eadp n\u1ec1n d\u00e2n ch\u1ee7 ch\u00e2n ch\u00ednh tr\u1ecdng ph\u00e1p, tr\u1ecdng nh\u00e2n?<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft v\u1eabn tin r\u1eb1ng, sau 50 n\u0103m h\u1ea5p th\u1ee5 n\u1ec1n n\u1ebfp d\u00e2n ch\u1ee7 t\u1ef1 do nh\u00e2n b\u1ea3n n\u01a1i t\u00e1 t\u00fac; sau 50 n\u0103m h\u1ecdc h\u1ecfi ki\u1ebfn th\u1ee9c c\u1edfi m\u1edf, \u0111a nguy\u00ean, \u0111a d\u1ea1ng; sau 50 n\u0103m kinh nghi\u1ec7m l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t t\u1ef1 do, t\u1eed t\u1ebf, t\u1ef1 tin, bi\u1ebft r\u00f5 quy\u1ec1n h\u00e0nh v\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111a s\u1ed1 c\u00f4ng d\u00e2n Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n t\u1ea1i Hoa K\u1ef3 v\u00e0 tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u1ec1u tr\u1edf th\u00e0nh c\u1edfi m\u1edf, th\u00f4ng minh v\u00e0 can tr\u01b0\u1eddng h\u01a1n so v\u1edbi qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111en t\u1ed1i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.<\/p>\n<p>Nh\u01b0ng trong giai \u0111o\u1ea1n \u201cchuy\u1ec3n ti\u1ebfp\u201d kh\u00e1 d\u00e0i n\u00e0y, v\u1eabn c\u00f2n s\u00f3t m\u1ed9t thi\u1ec3u s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi Qu\u1ed1c Gia c\u1ef1c \u0111oan, \u0111\u1ed9c di\u1ec5n v\u1edbi nh\u1eefng th\u00e0nh t\u00edch kh\u00f4ng m\u1ea5y r\u00f5 r\u1ec7t, d\u1eabm ch\u00e2n t\u1ea1i ch\u1ed7, t\u1ef1 m\u00e3n, kh\u00f4ng c\u1ea7n m\u1edf mang tr\u00ed tu\u1ec7, kh\u00f4ng c\u1ea7n b\u1ed5 t\u00fac nh\u00e2n c\u00e1ch; c\u00f9ng kh\u00f4ng c\u1ea7n trau d\u1ed3i ki\u1ebfn th\u1ee9c v\u1ec1 m\u1eb7t ph\u00e1p l\u00fd v\u00e0 c\u00f4ng l\u00fd nh\u00e2n quy\u1ec1n, n\u00ean d\u1ec5 tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u1ed9c \u0111o\u00e1n, \u0111\u1ed9c t\u00e0i, v\u00f4 h\u00ecnh trung \u0111\u00e3 \u0111i ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi s\u1ee9 m\u1ea1ng v\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i D\u00e2n Ch\u1ee7 T\u1ef1 Do Nh\u00e2n B\u1ea3n Ch\u00e2n Ch\u00ednh m\u00e0 Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n th\u1ef1c s\u1ef1 mu\u1ed1n t\u00ecm ki\u1ebfm v\u00e0 ho\u00e0n t\u1ea5t.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong> Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf L\u00e0 M\u1eabu S\u1ed1 Chung<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<p>Trong 50 n\u0103m qua tr\u00ean m\u1eb7t c\u00f4ng lu\u1eadn, qua b\u00e1o s\u00e1ch, truy\u1ec1n th\u00f4ng tr\u00ean m\u1ea1ng, ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t ch\u00fang ta \u0111\u00e3 b\u1ecf qu\u00e1 nhi\u1ec1u c\u00f4ng s\u1ee9c \u201cCh\u1ed1ng C\u1ed9ng\u201d.\u00a0 \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n l\u00e0m \u0111\u1ec3 b\u00e1c b\u1ecf, khai tr\u1eeb m\u1ed9t c\u0103n b\u1ec7nh v\u0103n ho\u00e1 \u00fd th\u1ee9c h\u1ec7 \u0111i\u00ean cu\u1ed3ng, \u00e1c li\u1ec7t, ph\u00e1 ho\u1ea1i nh\u00e2n ph\u1ea9m v\u00e0 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi h\u01a1n 80 n\u0103m qua t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam. Nh\u01b0ng n\u1ed7 l\u1ef1c k\u00eau \u0111au, g\u00e0o th\u00e9t, m\u1eafng ch\u1eedi n\u00e0y ch\u01b0a \u0111\u1ee7, v\u00ec khi\u1ebfm khuy\u1ebft \u0111\u01b0\u1eddng l\u1ed1i \u201cV\u01b0\u1ee3t C\u1ed9ng\u201d v\u00e0 \u201cCh\u1eefa C\u1ed9ng\u201d.<\/p>\n<p>N\u1ebfu ch\u1ec9 ch\u1ea9n b\u1ec7nh v\u00e0 h\u00f4 h\u00e0o th\u1eadt to \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ec7nh \u201cC\u1ed9ng S\u1ea3n\u201d m\u00e0 kh\u00f4ng t\u00ecm c\u00e1ch gi\u00fap con b\u1ec7nh \u201ctho\u00e1t b\u1ec7nh\u201d, gi\u00fap \u0111\u01b0\u01a1ng s\u1ef1 kho\u1ebb m\u1ea1nh l\u1ea1i th\u00ec v\u00f4 h\u00ecnh trung ng\u01b0\u1eddi \u201cch\u1ed1ng c\u1ed9ng su\u00f4ng\u201d ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t \u201cl\u01b0\u01a1ng y\u201d ho\u00e0n t\u1ea5t tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee9u ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb CSVN \u00e1m h\u1ea1i.\u00a0 M\u1ed9t l\u01b0\u01a1ng y, m\u1ed9t y s\u0129 gi\u1ecfi ph\u1ea3i c\u1ea5p t\u1ed1c cho \u0111\u01a1n thu\u1ed1c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh v\u00e0 ch\u1ec9 d\u1eabn nh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ea7n thi\u1ebft tri\u1ec7t b\u1ec7nh v\u00e0 ng\u1eeba b\u1ec7nh.<\/p>\n<p>N\u1ebfu ch\u00fang ta mu\u1ed1n x\u00f3a \u0111\u00f3i gi\u1ea3m ngh\u00e8o ngay trong gia \u0111\u00ecnh ch\u00fang ta, th\u00ec:<\/p>\n<ul>\n<li>H\u00e3y b\u1edbt th\u00ec gi\u1edd k\u00eau g\u00e0o, than th\u00e2n tr\u00e1ch ph\u1eadn h\u1ea9m hiu, \u0111\u00f3i ngh\u00e8o;<\/li>\n<li>m\u00e0 l\u1eadp t\u1ee9c h\u1ecdc h\u1ecfi; t\u00ecm hi\u1ec3u th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 sung t\u00fac, l\u00e0 an khang, th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng; th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 h\u00e3nh di\u1ec7n gia \u0111\u00ecnh, l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac con ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft s\u1ed1ng ra s\u1ed1ng, bi\u1ebft \u0103n, bi\u1ebft m\u1eb7c;<\/li>\n<li>v\u00e0 t\u1eeb \u0111\u00f3 t\u00ecm c\u00e1ch gi\u1ea3i \u0111\u00e1p nhu c\u1ea7u, chu to\u00e0n c\u1ea5p b\u00e1ch gi\u1ea3i ph\u00e1p sinh s\u1ed1ng c\u0103n b\u1ea3n\/t\u1ea1o nghi\u1ec7p\/\u0111\u1ea7u t\u01b0 nh\u00e2n s\u1ef1\/ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n \/trao \u0111\u1ed5i\/t\u00edch l\u0169y cho t\u01b0\u01a1ng lai v.v.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n t\u1ea1i h\u1ea3i ngo\u1ea1i, nh\u1eefng v\u1ecb c\u1ef1u t\u00f9 nh\u00e2n ch\u00ednh tr\u1ecb\/t\u00f9 nh\u00e2n l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m, nh\u1eefng th\u00e0nh ph\u1ea7n tranh \u0111\u1ea5u, b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn trong n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn nghi\u1ec7p v\u1ee5 \u201cl\u01b0\u01a1ng y\u201d, [a] m\u1ed9t m\u1eb7t x\u00e1c \u0111\u1ecbnh r\u00f5 th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 c\u0103n b\u1ec7nh \u201cc\u1ed9ng s\u1ea3n\u201d, nh\u01b0ng l\u1eadp t\u1ee9c [b] ph\u1ea3i ph\u1ed5 bi\u1ebfn l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 k\u1ef9 thu\u1eadt tr\u1ecb b\u1ec7nh, ng\u1eeba \u201cb\u1ec7nh c\u1ed9ng s\u1ea3n\u201d.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf t\u1ea1i H\u1ea3i ngo\u1ea1i v\u00e0 trong n\u01b0\u1edbc ph\u1ea3i l\u00e0 hi\u1ec7n sinh c\u1ee7a gi\u1edbi \u201cl\u01b0\u01a1ng y\u201d ch\u1eefa b\u1ec7nh c\u1ed9ng s\u1ea3n, khi \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u1edbi m\u00ecnh v\u00e0 tha nh\u00e2n, khi qu\u1ea3n tr\u1ecb vi\u1ec7c c\u00f4ng c\u0169ng nh\u01b0 t\u01b0 nghi\u1ec7p v\u1edbi nh\u1eefng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh v\u00e0 ti\u00eau chu\u1ea9n nh\u01b0 sau:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>T<\/strong>\u1ef1 tr\u1ecdng, T\u1ef1 Quy\u1ebft, T\u1ef1 Ch\u1ee7 v\u1ec1 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, ch\u00ednh tr\u1ecb, x\u00e3 h\u1ed9i, kinh t\u1ebf;<\/li>\n<li><strong>\u01af<\/strong>u \u0111\u00e3i D\u00e2n Ch\u1ee7 T\u1ef1 Do Ch\u00e2n Ch\u00ednh;<\/li>\n<li><strong>T<\/strong>r\u1ecdng Ph\u00e1p, Tr\u1ecdng Nh\u00e2n, Tr\u1ecdng Sinh m\u1ed9t c\u00e1ch m\u1ea1ch l\u1ea1c, ch\u00e2n ch\u00ednh;<\/li>\n<li><strong>\u00ca<\/strong>m thu\u1eadn, h\u00e0i ho\u00e0, s\u00e1ng su\u1ed1t, khi\u00eam t\u1ed1n, qu\u00e2n b\u00ecnh, kh\u00f4ng th\u00e1i qu\u00e1.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Ch\u1ec9 nh\u1eefng <strong>C\u00f4ng D\u00e2n Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf<\/strong>, nh\u1eefng \u0111\u1ed3ng b\u00e0o, \u0111\u1ed3ng h\u01b0\u01a1ng \u201cCh\u00fang Ta\u201d khi nghi\u00eam ngh\u1ecb, c\u1ea9n m\u1eabn, bi\u1ebft r\u00f5 quy\u1ec1n th\u1ebf v\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a m\u00ecnh; bi\u1ebft r\u00f5 c\u00e1ch sinh s\u1ed1ng ti\u1ebfn b\u1ed9, thu\u1eadn ho\u00e0, khi\u00eam t\u1ed1n, qu\u00e2n b\u00ecnh m\u1edbi th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u1ea3m nh\u1eadn cu\u1ed9c s\u1ed1ng \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u00fd ngh\u0129a ng\u00e0y h\u00f4m nay; m\u1edbi th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p ph\u00fac l\u1ee3i cho t\u01b0\u01a1ng lai d\u00e2n t\u1ed9c, cho con ch\u00e1u ch\u00fang ta.<\/p>\n<p>Ch\u00fang ta h\u00e3y \u0111\u1eb7t tr\u1ecdng t\u00e2m v\u00e0o giai \u0111o\u1ea1n <strong>L\u00e0m Ng\u01b0\u1eddi T\u1eed T\u1ebf, L\u00e0m C\u00f4ng D\u00e2n T\u1ed1t<\/strong>.\u00a0 \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ee9 \u0110\u1ea1o-Vi\u1ec7t \u201ct\u00e2n-\u01b0\u1edbc\u201d to\u00e0n m\u1ef9, to\u00e0n b\u00edch, an l\u00e0nh, kh\u1ea3 ch\u1ea5p v\u00e0 kh\u1ea3 thi.<\/p>\n<p>\u0110\u00f3 s\u1ebd l\u00e0 Con \u0110\u01b0\u1edd ng Sinh S\u1ed1ng trong Kh\u00f4ng Gian Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf, m\u1edf v\u00e0 bao dung, kh\u00f4ng qu\u00e1 kh\u00edch, kh\u00f4ng mi\u1ec7t th\u1ecb, kh\u00f4ng k\u1ef3 th\u1ecb. T\u1ea5t c\u1ea3 Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t ch\u00fang ta kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u00e0m th\u00e1nh, l\u00e0m si\u00eau nh\u00e2n; nh\u1ea5t l\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n l\u00e0m \u201chung th\u1ea7n\u201d, hung t\u01b0\u1edbng, m\u00e0 ch\u1ec9 c\u1ea7n ho\u00e0n t\u1ea5t \u0111\u00fang v\u00e0 \u0111\u1ee7 v\u1ecb th\u1ebf c\u1ee7a nh\u1eefng <strong>Con Ng\u01b0\u1eddi T\u1eed T\u1ebf<\/strong>, ch\u00e2n ch\u00ednh, m\u1ea1ch l\u1ea1c; t\u1eeb bi v\u00e0 h\u00f9ng d\u0169ng.\u00a0 Th\u1ebf \u0111\u00e3 l\u00e0 \u0111\u1ee7.<\/p>\n<p>V\u1eady ch\u00fang ta h\u00e3y n\u00edu k\u00e8o l\u1ea1i ch\u00fang ta theo h\u01b0\u1edbng \u0111i \u0111\u00f3, t\u1eebng b\u01b0\u1edbc ng\u1eafn, g\u1ecdn, r\u00f5 r\u1ec7t, ch\u00e2n th\u1eadt, c\u00f4ng minh.\u00a0 Kh\u00f4ng d\u1ed1i l\u00f2ng.\u00a0 Kh\u00f4ng d\u1ed1i m\u00ecnh.\u00a0 Kh\u00f4ng d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi. Kh\u00f4ng d\u1ed1i \u0111\u1eddi.<\/p>\n<p>V\u00e0 tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 b\u00f4i nh\u1ecd minh, b\u00f4i nh\u1ecd tha nh\u00e2n, b\u00f4i nh\u1ecd cu\u1ed9c \u0111\u1eddi c\u00f2n l\u1ea1i hay s\u1eafp t\u1edbi.<strong>\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Ch\u00fang ta \u0111\u1ec1u tr\u00e1ch nhi\u1ec7m nh\u01b0 nhau, hay \u00edt ra s\u1ebd ph\u1ea3i \u201c\u0111\u1ed1i m\u1eb7t\u201d v\u1edbi ng\u1ea7n \u1ea5y h\u1eadu qu\u1ea3, ng\u1ea7n \u1ea5y v\u1eadn m\u1ec7nh, ngay trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng t\u1eadp th\u1ec3 hay quan ni\u1ec7m s\u1ed1ng t\u1eebng ng\u01b0\u1eddi, d\u00f9 ch\u00fang ta nh\u1eadp cu\u1ed9c hay kh\u00f4ng nh\u1eadp cu\u1ed9c c\u0169ng v\u1eady.\u00a0 \u0110i\u1ec3n h\u00ecnh, ch\u00fang ta \u0111\u00e3 m\u1ed9t l\u1ea7n m\u1ea5t n\u01b0\u1edbc.\u00a0 Bi\u1ebft th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 m\u1ea5t t\u1ea5t c\u1ea3, d\u00f9 mu\u1ed1n, d\u00f9 kh\u00f4ng.<\/p>\n<p><strong>Nh\u01b0ng xin \u0111\u1eebng m\u1ea5t n\u1ed1t d\u00e2n t\u1ed9c ch\u00fang ta. <\/strong><\/p>\n<p>V\u1eady, kh\u00f4n c\u0169ng ch\u1ebft, d\u1ea1i c\u0169ng ch\u1ebft, bi\u1ebft th\u00ec s\u1ed1ng! \u00cdt ra khi nh\u1eafm m\u1eaft s\u1ebd kh\u00f4ng ti\u1ebfc nu\u1ed1i \u0111\u00e3 b\u1ecf l\u1ee1 c\u01a1 h\u1ed9i l\u00e0m Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1eed T\u1ebf.<strong>\u00a0 <\/strong><\/p>\n<h3><span style=\"color: #993300;\"><strong>L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110at, PhD, LLB\/JD, LLM <\/strong><\/span><\/h3>\n<p><em>Michigan State University, Howard Law School<\/em> <strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>GHI CH\u00da\u00a0 <\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t,\u201cHo\u00e0 H\u1ee3p Ho\u00e0 Gi\u1ea3i D\u00e2n T\u1ed9c\u201d L\u00fac N\u00e0y V\u1eabn C\u00f2n L\u00e0 Tr\u00f2 B\u1ecbp B\u1ee3m<\/li>\n<li>N\u00f3i ngon, n\u00f3i ng\u1ecdt, v\u00e0 n\u00f3i d\u1ed1i nh\u01b0 \u201ccu\u1ed9i v\u1eb9m\u201d [Vi\u1ec7t-Minh]<\/li>\n<li>Gulag t\u00ean g\u1ecdi t\u1eaft c\u1ee7a T\u1ed5ng c\u1ee5c Lao c\u1ea3i Li\u00ean X\u00f4 (Ti\u1ebfng Nga: \u0413\u043b\u0430\u0432\u043d\u043e\u0435 \u0443\u043f\u0440\u0430\u0432\u043b\u0435\u043d\u0438\u0435 \u0438\u0441\u043f\u0440\u0430\u0432\u0438\u0442\u0435\u043b\u044c\u043d\u043e-\u0442\u0440\u0443\u0434\u043e\u0432\u044b\u0445 \u043b\u0430\u0433\u0435\u0440\u0435\u0439 \u0438 \u043a\u043e\u043b\u043e\u043d\u0438\u0439) c\u1ee7a NKVD (\u1ee6y ban Nh\u00e2n d\u00e2n N\u1ed9i ch\u00ednh.<\/li>\n<li>Th\u1ef1c ra Ch\u1ee7 t\u1ecbch Mao Tr\u1ea1ch \u0110\u00f4ng \u1edf b\u00ean T\u00e0u m\u1edbi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u1ec7n g\u1ecdi tr\u00ed th\u1ee9c l\u00e0 \u201cc\u1ee5c c\u1ee9t\u201d. H\u1ed3 Ch\u00ed Minh v\u00e0 \u0111\u1ed3ng b\u1ecdn l\u00e2y t\u1ee5c ng\u1eef theo.<\/li>\n<li>L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t,Ch\u1ee7 Ngh\u0129a Be-B\u1edd &amp; Chi\u1ebfn Tuy\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam: T\u1eeb Chi\u1ebfn L\u01b0\u1ee3c Kh\u00f4ng \u201c\u0110\u00e1nh Th\u1ef1c\u201d, \u201cKh\u00f4ng-C\u1ed1t-Th\u1eafng\u201d T\u1edbi Ng\u00e0y QU\u1ed0C H\u1eacN<\/li>\n<li>B\u00ean Th\u1eafng Cu\u1ed9c l\u00e0 cu\u1ed1n s\u00e1ch c\u1ee7a nh\u00e0 b\u00e1o Huy \u0110\u1ee9c, g\u1ed3m hai t\u1eadp: T\u1eadp 1: Gi\u1ea3i Ph\u00f3ng v\u00e0 T\u1eadp 2: Quy\u1ec1n B\u00ednh, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00e0o b\u00e1n l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t v\u00e0o 12 th\u00e1ng 2 n\u0103m 2012 v\u00e0 13 th\u00e1ng 1 n\u0103m 2013 tr\u00ean Amazon.com, Inc.<\/li>\n<li>D\u01b0\u01a1ng Thu H\u01b0\u01a1ng: \u201c30 th\u00e1ng T\u01b0 75, n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 thua ch\u1ebf \u0111\u1ed9 man r\u1ee3\u201d. Th\u00e1ng T\u01b0 n\u0103m 2000, nh\u00e0 v\u0103n D\u01b0\u01a1ng Thu H\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3 tr\u1ea3 l\u1eddi cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n do \u0110inh Quang Anh Th\u00e1i th\u1ef1c hi\u1ec7n v\u00e0 ph\u00e1t thanh tr\u00ean l\u00e0n s\u00f3ng c\u1ee7a \u0111\u00e0i Little Saigon Radio \u1edf California.<\/li>\n<li>L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t,\u201cB\u00e0n Tay Hy V\u1ecdng\/Hand of Hope\u201d [\u0111\u00fac b\u1eb1ng ciment c\u1ed1t s\u1eaft\/b\u00e9ton arm\u00e9, cao 9 ft, m\u00f3ng s\u00e2u 9 ft] do LS L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t [Ho\u1ea1 s\u0129, \u0111i\u00eau kh\u1eafc gia, nguy\u00ean T\u1ed5ng Th\u01b0 K\u00fd h\u1ed9i Ho\u1ea1 S\u0129 Tr\u1ebb VN\/S\u00e0iG\u00f2n\/tr\u01b0\u1edbc 1975] t\u1ea1o d\u1ef1ng v\u00e0 t\u1eb7ng Tr\u1ea1i TQLC Camp Pendleton, San Clemente, California v\u00e0o \u0111\u00fang Ng\u00e0y \u0110\u1ed9c L\u1eadp July 4, 1975. Ti\u00eau bi\u1ec3u cho \u201cHy V\u1ecdng\u201d \u0111\u1ee9ng d\u1eady &amp; kh\u1edfi ph\u00e1t c\u1ee7a [h\u1eadu du\u1ec7] Ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t T\u1ef5 N\u1ea1n C\u1ed9ng S\u1ea3n t\u1ea1i Hoa K\u1ef3 v\u00e0 Th\u1ebf Gi\u1edbi T\u1ef1 Do.<\/li>\n<li>L\u01b0u Nguy\u1ec5n \u0110\u1ea1t,T\u1ef1 Do B\u00e1o Ch\u00ed: Th\u1ebf L\u1ef1c v\u00e0 Tr\u00e1ch Nhi\u1ec7m c\u1ee7a \u0110\u1ec7 T\u1ee9 Quy\u1ec1n<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 hi\u1ec7u \u1ee9ng \u201cNg\u00e0y 30 Th\u00e1ng T\u01b0\u201d N\u0103m 1975 t\u1edbi nay, sau 50 n\u0103m r\u00f2ng r\u00e3, v\u1eabn bao h\u00e0m nhi\u1ec1u ng\u1ed9 nh\u1eadn c\u1ea7n s\u1eeda sai v\u00e0 \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng l\u1ea1i.<\/p>","protected":false},"author":10,"featured_media":1343,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[99,87],"tags":[],"class_list":["post-1341","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-essay","category-archive"],"blocksy_meta":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1341","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1341"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1353,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1341\/revisions\/1353"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1343"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/1975mag.com\/ro\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}